okrzyn szerokolistny

Nazwa polska: okrzyn szerokolistny

Nazwa łacińska: Laserpitium latifolium L.

Rodzina: Apiaceae – selerowate

 

Status i ochrona prawna:

Kategoria zagrożenia na Lubelszczyźnie: VU

Rys. Marta Sapko

Morfologia i biologia

Wieloletnia roślina o łodydze wzniesionej, nagiej, wysokości do 150 cm. Liście długoogonkowe, skórzaste, lśniące, duże, podwójnie pierzaste. Listki szeroko jajowate, zwykle sercowate, na brzegach karbowane lub ząbkowane. Kwiaty białe, zebrane w duże baldachy. Pokrywy i pokrywki wąskolancetowate. Kwitnie w lipcu. Rozmnaża się przez nasiona (Szafer i in. 1986).

Siedlisko

Gatunek związany z widnymi lasami lub zbiorowiskami okrajkowymi z klasy Trifolio-Geranietea sanguinei. Wszędzie na glebach zasobnych w węglan wapnia.

 

Rozmieszczenie geograficzne

Gatunek środkowoeuropejski, spotykany w niemal całej Europie od Półwyspu Iberyjskiego po Nizinę Wschodnioeuropejską (Zając, Zając 2009).

 

Występowanie w Polsce i na Lubelszczyźnie

W Polsce gatunek spotykany głównie w południowej części kraju – w górach, na pogórzu i w pasie wyżyn oraz w pasie pojezierzy. Na Lubelszczyźnie podawany z rozporoszonych stanowisk głównie na terenie Małopolskiego Przełomu Wisły, Działów Grabowieckich i w Padole Zamojskim i na Roztoczu. Obecnie znany z rezerwatu Torfowisko Sobowice, Nowego Folwarku, Guzówki, Kryniczek, Kornelówki, Kątów i Niedzielisk oraz Roztoczańskiego Parku Narodowego.

 

Liczebność populacji

Najobfitsza populacja koło Niedzielisk liczy kilkaset osobników. Poza tym populacje liczą  po kilka-kilkanaście roślin.

 

Zagrożenia i wskazania ochronne

Najobfitsze stanowisko zasługuje na ochronę z powodu wybitnych walorów botanicznych terenu. Niektóre populacje objęte są ochroną w formie rezerwatów przyrody, np. pojedyncze okazy obserwowano na terenie rezerwatu “Wieprzec” k. Zamościa. Gatunkowi zagraża przede wszystkim grądowienie ciepłolubnych dąbrów wiążące się z ustępowaniem gatunków światłolubnych.

Opracował: Wiaczesław Michalczuk

 

Źródła informacji

Informacje ustne od:

Bogusław Radliński

Anna Cwener

 

Dane publikowane

Cwener A., Sudnik-Wójcikowska B. 2012. Flora Polski: Rośliny kserotermiczne. Multico Oficyna Wydawnicza.

Szafer W., Kulczyński S., Pawłowski B. 1986. Rośliny Polskie. PWN, Warszawa.